W skład pasa wyżyn wchodzi wiele mniejszych regionów naturalnych, które znacznie różnią się między sobą budową geologiczną i rzeźbą terenu. W obrębie pasa wyżyn wydziela się następujące krainy geograficzne: Wyżynę Śląską, Krakowsko-Czestochowską, Kielecko- Sandomierską, Nieckę Nidziańską, Wyżynę Lubelską i Roztocze. Na wymienionych terenach występują bory, lasy bukowe, jodłowe, grądy, murawy, dąbrowy, oraz czasami bory mieszane. Zróżnicowana budowa geologiczna przyczyniła się do utworzenia różnych typów gleb. Powstały tu rędziny, gleby brunatne, płowe i bielice. Najlepiej rozwinięty kras występuje w dolinie Prądnika koło Ojcowa, gdzie w 1956 roku powstał Ojcowski Park Narodowy. Wyżyna Śląska jest obszarem najbardziej ubogim w wodę, większość rzek przypomina bardziej kanały ściekowe niż rzeki. Ogółem sieć rzeczna na wyżynach jest rzadka i należy do dorzeczy Wisły i Bugu. Głównymi bogactwami wyżej wymienionych regionów są rudy cynku, ołowiu, rudy żelaza, węgiel kamienny, wapienie i piaskowce. Warunki klimatyczne Górnego Śląska są tragiczne wskutek rozwoju przemysłu, który spowodował silne zanieczyszczenie powietrza. Przemysł stał się również przyczyną spadku natężenia promieniowania słonecznego. Klimat omawianych krain ma typowe cechy kontynentalne. Opady wahają się od 600 do 800 mm rocznie, a średnie roczne amplitudy temperatury dochodzą do 22 stopni Celsjusza.